Izvorni znanstveni članak

https://doi.org/https://doi.org/10.20901/pp.16.1.02

LIČNA AUTONOMIJA IZVAN INDIVIDUALIZMA I KOLEKTIVIZMA

Aleksandra Bulatović ; Institut za filozofiju i društvenu teoriju Univerziteta u Beogradu *
Olivera Pavićević ; Institut za kriminološka i sociološka istraživanja, Beograd
Srđan Korać ; Institut za političke studije, Beograd

* Dopisni autor.

Sažetak

Rad razmatra koncept lične autonomije izvan rigidne dihotomije individualizam–kolektivizam, sa posebnim fokusom na postkomunistička i posttranziciona društva. Polazeći od klasičnih liberalnih teorija autonomije, koje naglašavaju racionalnost, samoodređenje i individualnu odgovornost, rad analizira njihove domete i ograničenja u kontekstima obeleženim istorijskim nasleđem kolektivizma, institucionalne slabosti i savremenim uticajem neoliberalnog kapitalizma. Posebna pažnja posvećena je razlikovanju autonomije, individualizma i individualnosti, kao i razmatranju relacione autonomije, koja ističe međuzavisnost, empatiju i društvenu ukorenjenost pojedinca. Kroz teorijsku analizu pokazuje se da održiva lična autonomija ne može biti svedena na izolovano samoodređenje, već zahteva kombinaciju individualnih kapaciteta i društvenih uslova koji omogućavaju razvoj autentičnog identiteta i odgovornog delanja. U tom smislu, rad nudi alternativni okvir za razumevanje autonomije kao multidimenzionalnog i relacijskog koncepta, relevantnog za društva koja ne slede striktne obrasce liberalnog individualizma, ali nisu ni potpuno kolektivistička.

Ključne riječi

lična autonomija; individualizam; relacijska autonomija; postkomunistička društva; identitet

Hrčak ID:

350483

URI

https://hrcak.srce.hr/350483

Datum izdavanja:

30.6.2026.

Podaci na drugim jezicima: engleski

Posjeta: 0 *