Izvorni znanstveni članak
Smrt i trauma u Posmrtnoj trilogiji Mate Matišića
Almir Bašović
Sažetak
Polazeći od shvaćanja drame ratne traume kod Darka Lukića, koji na primjeru izabranih hrvatskih autora pokazuje da te drame bitno obilježava demitologizacija prevladavajućih kulturnih mitova, ovaj se tekst bavi mjestom koje u Posmrtnoj trilogiji Mate Matišića ima trauma. Matišićeve drame Sinovi umiru prvi, Žena bez tijela i Ničiji sin razmatraju se kao drame ratne traume koje bitno određuje Smrt i koje svoj visok stupanj demitologizacije postižu inzistirajući na egzistencijalnoj situaciji traumatiziranih žrtava kao dramaturškoj osnovi. U tekstu se uzimaju u obzir razmišljanja Bernharda Giesena, koji u svojoj studiji Trijumf i trauma pokazuje da su heroji i žrtve parnjaci koji stoje na suprotnim stranama društvenog života te da odnos između trijumfa i traume bitno određuje i shvaćanje pojedinca i kolektivni identitet. Matišićeva Posmrtna trilogija razmatra se i s obzirom na odnos kolektiva prema mrtvim pojedincima, što bi trebao biti temelj za kulturno sjećanje. Upozoravajući na status koji u postratnom društvu imaju žrtve ratne traume i mrtvi, Matišićeve drame pozivaju na odgovornost kazališta kao jedne vrste »institucionalne arene« u kojoj bi se mogla ili čak morala priznati viktimizacija. A Posmrtna trilogija bi se zbog slike čovjeka kao »potencijalno umorljivog« i potencijalno nesahranjenog bića mogla čitati i kao opomena da živimo u pred-dramskom duhovnom ambijentu.
Ključne riječi
drama ratne traume; demitologizacija; trijumf; trauma; heroj; žrtva; Smrt; pred-dramsko
Hrčak ID:
330811
URI
Datum izdavanja:
14.5.2025.
Posjeta: 512 *