Original scientific paper
https://doi.org/10.15255/KUI.2025.045
Isparljivi spojevi u ekstraktu komine vina sorte Merlot dobiveni ekstrakcijom superkritičnim fluidom
Marijana Franičević
orcid.org/0009-0001-4664-7729
; Institution CEKOM 3LJ, Ugljane 115c, 21 240 Trilj, Croatia
*
Vlatka Paštar
; Institution CEKOM 3LJ, Ugljane 115c, 21 240 Trilj, Croatia
Ivana Kavain
orcid.org/0009-0002-8155-6096
; Institution CEKOM 3LJ, Ugljane 115c, 21 240 Trilj, Croatia
Vedran Poljak
; University of Split, Independent Study Mediterranean Agriculture, Ulica Ruđera Boškovića 31, 21 000 Split, Croatia
* Corresponding author.
Abstract
Valorizacija komine grožđa, glavnog nusproizvoda proizvodnje vina, istodobno predstavlja izazov za okoliš i priliku za iskorištavanje resursa. Ovim istraživanjem ispituju se isparljivi spojevi ekstrakata komine grožđa sorte Merlot dobiveni ekstrakcijom superkritičnim fluidom koristeći se ugljikovim dioksidom kao otapalom. Analizirani su ekstrakti dobiveni od cijele komine, sjemenki iz komine i kožice iz komine grožđa. Isparljivi spojevi izdvojeni su mikroekstrakcijom vršnih para na krutoj fazi (HS-SPME), a potom analizirani plinskom kromatografijom spregnutom s masenom spektrometrijom (GC-MS). Ukupno je identificirano 29 isparljivih spojeva u trima ekstraktima, od kojih je 11 zajedničko svim uzorcima. U profilima isparljivih spojeva dominiraju alkoholi, zatim razni esteri te karboksilne kiseline, ketoni i terpenoidi. Najzastupljeniji spoj, kad je u pitanju površina ispod kromatografskog vrha, je butan-2,3-diol te nakon njega 2-feniletanol i različiti esteri. Mnogi od identificiranih spojeva poznati su po senzorskim i bioaktivnim svojstvima te posjeduju dokazane antioksidativne, antimikrobne i protuupalne učinke, od interesa u prehrambenoj, kozmetičkoj i farmaceutskoj industriji. Rezultati istraživanja potvrđuju učinkovitost superkritične ekstrakcije u izdvajanju širokog raspona isparljivih spojeva iz komine grožđa sorte Merlot, naglašavajući vrijednost tog materijala kao održive sirovine umjesto poljoprivrednog otpada. Uslijed slabijeg učinka superkritične ekstrakcije s isključivo ugljikovim dioksidom kao otapalom, kad je u pitanju mobilizacija polarnih spojeva, za potpuniju valorizaciju komine grožđa potrebno je primijeniti dodatne metode ekstrakcije. Ovo istraživanje podržava moguću integraciju ekstrakata komine grožđa u tzv. bio-based industrije, pretvarajući otpad u proizvode s dodanom vrijednosti.
Keywords
komina grožđa; isparljivi spojevi; HS-SPME; GC-MS; ekstrakcija superkritičnim fluidima
Hrčak ID:
344432
URI
Publication date:
15.3.2026.
Visits: 204 *