Skoči na glavni sadržaj

Izvorni znanstveni članak

Odnosi intrinzičnih i ekstrinzičnih aspiracija sa Zuckermanovim modelom ličnosti

Bojana Dinić orcid id orcid.org/0000-0002-5492-2188 ; Odsek za psihologiju, Filozofski fakultet, Univerzitet u Novom Sadu


Puni tekst: hrvatski pdf 440 Kb

str. 203-219

preuzimanja: 1.366

citiraj


Sažetak

Cilj je ovog istraživanja bio ispitivanje povezanosti intrinzičnih i ekstrinzičnih aspiracija s osobinama ličnosti prema Zuckermanovu modelu, kao i ispitivanje razlika u osobinama ličnosti među sudionicima s različitim orijentacijama u aspiracijama.
Uzorak su činila 172 studenta (119 ženskoga i 47 muškoga spola), a u istraživanju su korišteni upitnici Indeks aspiracija (Kasser i Ryan, 1996) i ZKPQ III – R (Joireman i Kuhlman, 2004), koji mjeri osobine ličnosti Zuckermanova modela.
Testiranjem se modela latentne strukture zajedničkog prostora aspiracija i osobina ličnosti najboljim pokazao dvodimenzionalni model, pri čemu obje dimenzije uključuju subskalu impulsivnosti, ali u suprotnom smjeru. Prva latentna dimenzija, uz impulsivnost, obuhvaća i traženje uzbuđenja (iz nadređene dimenzije impulsivnog traženja uzbuđenja), subskale socijabilnosti (u smjeru veće izraženosti), agresivnost/hostilnost i ekstrinzične aspiracije. Druga dimenzija obuhvaća i subskale aktiviteta i intrinzične aspiracije.
Dobivene razlike između sudionika usmjerenih na različite aspiracije pokazuju da osobe koje su dominantno orijentirane na intrinzične aspiracije imaju veću radnu odgovornost u odnosu na one koje su dominantno ekstrinzične orijentirane (više rezultate na subskalama aktiviteta i niže na impulsivnosti). Osobe koje imaju istovremeno izražene i intrinzične i ekstrinzične aspiracije imaju veću socijalnu ekspanzivnost u odnosu na opće nemotivirane osobe (imaju više rezultate na subskalama socijabilnosti i više rezultate na traženju uzbuđenja i agresivnosti/hostilnosti). Rezultati potvrđuju teorijska očekivanja o odnosima aspiracija i osobina ličnosti, i pružaju prostor za interaktivno tumačenje ovih odnosa.

Ključne riječi

intrinzične i ekstrinzične aspiracije, orijentacija u aspiracijama, Zuckermanov model ličnosti, strukturalni model

Hrčak ID:

56836

URI

https://hrcak.srce.hr/56836

Podaci na drugim jezicima: engleski

Posjeta: 2.427 *