Izvorni znanstveni članak
https://doi.org/10.20901/pp.15.1.01
Postkomunistička tranzicija Srbije u uporednom i istorijskom kontekstu
Marko Žilović
orcid.org/0000-0003-1464-4109
; Univerzitet u Beogradu – Fakultet političkih nauka
*
* Dopisni autor.
Sažetak
U članku se kroz komparativni istorijski pristup analizira ekonomska i politička tranzicije Srbije u kontekstu i interakciji sa tranzicionim putanjama šireg postkomunističkog regiona. Članak daje fokusirani pregled novije literature o karakteristikama i varijantama kapitalizma u postkomunističkoj Evropi, a zatim ovako razvijen teorijski i komparativni okvir primenjuje na slučaj Srbije. Osnovna teza teksta je da su tok i ishod tranzicije u Srbiji ostali određeni zaostatkom u regionalnoj trci za privlačenje stranog kapitala do kojeg je došlo još 1990-ih. Dugoročno ograničivši atraktivnost zemlje za strana ulaganja, Prva tranziciona decenija oblikovala je ekonomske i političke izbore dostupne kasnijim vladama Srbije. Onemogućivši pronalaženja odgovora na problem masovne nezaposlenosti, skroman priliv stranog kapitala otežao je konsolidaciju demokratije u prvoj deceniji 2000-ih. Tek u poslednjoj deceniji, Srbija je, u delimično izmenjenim međunarodnim okolnostima, pronašla način da privuče veću količinu stranog kapitala kroz specijalizovanje za radno intenzivne, izvozno orijentisane industrijske grane sa niskom dodatnom vrednošću. Ovakav model razvoja, iako dugoročno suboptimalan, rešio je problem masovne nezaposlenosti, na taj način doprinoseći legitimaciji autoritarne vladavine Aleksandra Vučića
Ključne riječi
kapitalizam; SDI; nezaposlenost; demokratija; autoritarizam
Hrčak ID:
332988
URI
Datum izdavanja:
30.6.2025.
Posjeta: 942 *